XTC-02 Việt Nam đối đầu với thiết giáp BMP-97 Nga- Ai mạnh hơn ?

Gần một thập kỷ trước, giới quân sự từng đồn đoán Việt Nam sẽ mua xe bọc thép BPM-97 Vystrel của Nga để thay thế cho "ông già" BTR 152 đã phục vụ suốt hàng chục năm. Nhưng rồi thương vụ đó không bao giờ thành hiện thực. Thay vào đó, Việt Nam chọn con đường khó hơn nhiều — tự nghiên cứu, tự thiết kế, tự chế tạo ra chính chiếc xe bọc thép 4 bánh của riêng mình, mang tên XTC 02.

Vậy sau khi từ chối mua BPM 97, "đứa con" tự chế của Việt Nam có thực sự vượt trội hơn mẫu xe Nga từng suýt lọt vào biên chế? Hãy cùng tôi mổ xẻ vũ khí, giáp bảo vệ, động cơ và triết lý thiết kế của cả hai. Ở cuối video tôi sẽ đưa ra một nhận định có thể khiến bạn bất ngờ — nên đừng tắt video vội.

 XTC-02 — "CHIẾN MÃ THÉP" CỦA CÔNG NGHIỆP QUỐC PHÒNG VIỆT NAM.

XTC 02 là xe thiết giáp chở quân chiến đấu bánh lốp 4x4, do Tổng cục Công nghiệp Quốc phòng tự nghiên cứu, thiết kế và chế tạo. Xe đã xuất hiện nhiều lần trong các buổi hợp luyện, sơ duyệt diễu binh, diễu hành kỷ niệm 80 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9, nhưng phải đến Triển lãm thành tựu đất nước thì các thông số kỹ — chiến thuật mới chính thức được công bố.

Xe dài 7,185 m, rộng 2,76 m, cao 2,225 m, khoảng sáng gầm 400 mm, khối lượng chiến đấu 12,7 tấn. Kíp xe gồm 3 người, chở được 9 chiến sĩ. Tốc độ tối đa trên đường nhựa đạt 95 km/h, tốc độ bơi 12 km/h, dự trữ hành trình lên tới 800 km  nghĩa là xe có thể hoạt động độc lập trong thời gian dài mà không cần tiếp viện. Xe còn vượt được dốc đứng 31 độ, sườn nghiêng 25 độ, hào rộng 0,8 m và vách đứng cao 0,4 m.

Về hỏa lực, XTC-02 trang bị trạm vũ khí điều khiển từ xa (RCWS) tích hợp súng máy hạng nặng 12,7 mm NSV đồng trục với súng máy 7,62 mm PKT. Hệ thống điều khiển hỏa lực tự động, ổn định cân bằng, có góc nâng hạ từ -12 đến +65 độ, tầm quay 360 độ, có thể bám bắt mục tiêu ngay cả khi xe đang di chuyển với tốc độ dưới 30 km/h  một năng lực "vừa chạy vừa bắn chính xác" đáng nể cho một xe bánh lốp hạng nhẹ.

Về khả năng bảo vệ, vỏ xe chống được đạn 7,62x39 mm xuyên lõi thép, kính chống đạn chịu được đạn 7,62x54 mm xuyên lõi hợp kim. Xe còn tích hợp hàng loạt hệ thống công nghệ cao: phát hiện và phòng chống tác nhân hóa học — phóng xạ, cảnh báo chiếu xạ laser, chữa cháy tự động, phóng đạn khói ngụy trang, cùng đài vô tuyến điện VRU812S nhảy tần cấp chiến thuật và bộ thông thoại nội bộ hiện đại. Đây là gói trang bị sinh tồn khá toàn diện cho một xe thiết giáp hạng nhẹ.

BPM-97 VYSTREL — "BÓNG MA BIÊN GIỚI" TỪNG SUÝT VÀO VIỆT NAM

BPM-97, tên định danh công nghiệp KamAZ 43269 Vystrel, được hãng ô tô KamAZ thiết kế từ năm 1997, dựa trên khung gầm xe tải KamAZ 4326, và chính thức trang bị cho Lực lượng Biên phòng Liên bang Nga từ năm 1999. Đây vốn là mẫu xe được kỳ vọng thay thế xe tải GAZ-66 làm phương tiện vận chuyển cho biên phòng Nga.

Xe nặng khoảng 10,1 tấn  nhẹ hơn XTC 02 gần 2,6 tấn  dài 5,3 m, dùng động cơ diesel tăng áp 240 mã lực, tốc độ tối đa 90 km/h, tầm hoạt động lên tới 1.000-1.100 km. Xe có thể leo dốc 60%, vượt vật cản cao 0,6 m, vượt hào rộng 1,2 m, lội nước sâu 0,8 đến 1,75 m tùy có chuẩn bị trước hay không.

Về hỏa lực, phiên bản Vystrel-M được trang bị pháo chính tự động 2A42 cỡ nòng 30 mm — cùng dòng pháo với loại XTC 03 sử dụng  với cơ số 300 viên đạn, tốc độ bắn 500 phát/phút, sơ tốc đầu nòng 1.000 m/giây, tầm bắn 4 km. Đây rõ ràng là hỏa lực mạnh hơn hẳn khẩu 12,7 mm của XTC-02. Một số biến thể còn có thể mang thêm bệ phóng tên lửa phòng không Strela-10 hoặc tên lửa chống tăng Kornet, biến nó gần như một xe chiến đấu đa nhiệm hơn là thuần túy chở quân.

Về khả năng bảo vệ, phần thân trên chống được đạn 12,7x108 mm ở cự ly 300 m, phần thân dưới chống đạn 7,62x54 mm ở cự ly 30 m  nhỉnh hơn khả năng chống đạn của XTC-02. Xe còn có các tấm giáp 16 mm bảo vệ trước mảnh đạn tầm cao. BPM-97 từng được xem là "nỗi kinh hoàng" của phiến quân IS tại Syria nhờ sự kết hợp giữa cơ động cao, hỏa lực mạnh và giáp tốt.

KHI SO SÁNH TRỰC TIẾP HAI MẪU XE VỚI NHAU.

Về trọng lượng, XTC 02 nặng hơn khá nhiều  12,7 tấn so với 10,1 tấn của BPM 97. Bù lại, XTC-02 chở được nhiều người hơn hẳn: 9 chiến sĩ cộng 3 kíp lái, trong khi BPM-97 vốn thiên về vai trò tuần tra, chỉ huy hoặc trinh sát hơn là chở quân số đông.

Về tốc độ và tầm hoạt động, BPM 97 nhỉnh hơn với tốc độ tối đa 90 km/h nhưng tầm hoạt động vượt trội tới 1.000 đến 1.100 km, gần gấp rưỡi con số 800 km của XTC-02  lợi thế đến từ việc BPM-97 dùng khung gầm xe tải vốn tối ưu cho hành trình dài.

Về hỏa lực, đây là khoảng cách rõ rệt nhất: BPM-97 với pháo 2A42 30 mm có uy lực và tầm bắn vượt trội hoàn toàn so với súng máy 12,7 mm của XTC-02. Nếu phải đối đầu trực diện với xe bọc thép hạng nhẹ khác, BPM-97 rõ ràng có ưu thế hỏa lực. Tuy nhiên, XTC-02 lại có hệ thống điều khiển hỏa lực tự động ổn định, bám bắt mục tiêu khi đang di chuyển  một tính năng không phải phiên bản BPM-97 nào cũng có, vì bản gốc Vystrel nguyên thủy được thiết kế không tháp pháo, chỉ các biến thể sau này mới bổ sung vũ khí hạng nặng.

Về giáp bảo vệ, BPM-97 nhỉnh hơn về khả năng chống đạn xuyên giáp cỡ lớn, nhưng XTC-02 lại vượt trội về hệ thống bảo vệ tổng thể cho kíp xe: từ cảnh báo chiếu xạ laser, phát hiện tác nhân hóa học  phóng xạ, đến chữa cháy tự động những trang bị mà BPM-97 bản tiêu chuẩn không có đầy đủ.

Và điểm đáng suy ngẫm nhất: BPM-97 từng được xem là ứng viên hàng đầu để thay thế BTR-152 của Việt Nam, nhưng cuối cùng thương vụ không thành. Thay vào đó, Việt Nam chọn tự phát triển XTC-02  một quyết định cho thấy sự tự tin ngày càng lớn vào năng lực nội địa hóa, thay vì phụ thuộc vào nguồn cung nước ngoài.

BPM-97 cho thấy giá trị của việc tận dụng khung gầm xe tải sẵn có để tạo ra một phương tiện bọc thép giá thành hợp lý, tầm hoạt động xa, phù hợp cho tuần tra biên giới và hộ tống. Đây là lý do vì sao nó từng được nhiều quốc gia, kể cả Việt Nam, để mắt tới.

Còn XTC-02 lại chứng minh một điều quan trọng hơn: Việt Nam hoàn toàn có thể tự thiết kế một xe thiết giáp 4x4 với hệ thống điều khiển hỏa lực hiện đại, khả năng chở quân số đông, và gói bảo vệ sinh tồn toàn diện — mà không cần đi mua ngoại. Việc từ chối một thương vụ tưởng chừng hợp lý như BPM-97 để tự làm chủ công nghệ là một canh bạc dài hơi, nhưng nhìn vào những gì XTC-02 đã thể hiện, canh bạc đó dường như đang đi đúng hướng.

Tất nhiên, XTC-02 vẫn còn thiệt thòi về hỏa lực so với BPM-97 phiên bản Vystrel-M trang bị pháo 30 mm. Đây có lẽ là hướng nâng cấp tiềm năng cho các phiên bản tương lai, nếu Việt Nam muốn có một dòng xe 4x4 vừa chở quân vừa đủ sức đối đầu trực diện với thiết giáp hạng nhẹ đối phương.

Vậy theo các bạn, giữa một BPM-97 hỏa lực mạnh nhưng chưa từng được Việt Nam lựa chọn, và một XTC-02 "made in Vietnam" với gói bảo vệ toàn diện hơn, đâu mới là hướng đi đúng cho xe bọc thép 4x4 của Việt Nam trong tương lai? Để lại bình luận cho tôi biết ý kiến của bạn.

Đừng quên nhấn like, chia sẻ và đăng ký kênh Vietnam Asean Defence để cùng tôi khám phá thêm nhiều vũ khí "made in Vietnam" trong 2 năm tới. Hẹn gặp lại các bạn ở video sau!